Home | Route | Doen ! | Nieuws | Jouw pagina ! | Dirkjan | Reportages 2 | Reportages 1 | Waar ? | De Nieuwburg vroeger ? | De Nieuwburg nú ! | Verborgen stad | Floris V | Uit de Pers | Melis Stoke | Grote Pier | Bewoners | Kunst ! | Echte ridder ? | Rankensteijn | Nog meer weten ? | Vakkenpagina | Lesbrief | Creatief | Links | Colofon

  Wie woonden er op De Nieuwburg ?

Voor het beheer van zijn kastelen stelde de graaf kasteelbeheerders aan, "casteleins", zoals ze in de middeleeuwen werden genoemd. De casteleins waren leden van de Hollandse landadel. De Nieuwburg was in 1290 voor zijn tijd het grootste kasteel van ons land. Het was dus een belangrijk kasteel. Niet alleen de graaf zelf, maar ook zijn hoge, soms buitenlandse gasten, werden er ontvangen.

De castelein moest zorgen voor het onderhoud van het kasteel en voor het levensonderhoud van het personeel. Hij moest de voorraden op peil houden en de wapens verzorgen. In vredestijd waren er niet meer dan een tiental soldaten op het kasteel. 

Tot het dagelijkse werk van de castelein konden ook belangrijke ambtelijke taken horen, die namens de graaf werden uitgevoerd. Vaak was de castelein ook "schout" (hoofd van de politie) of "baljuw" (rechter), een functie, die door Floris V in Holland werd ingesteld. Hij had dat afgekeken van Vlaanderen en Noord-Frankrijk. De baljuw beheerde de goederen van de graaf, waaronder de boerderijen in de streek. Bovendien vertegenwoordigde hij de graaf als rechter in rechtszaken.

Jan Gerritsz van Egmond (Louvre)

Van de stichting van De Nieuwburg in 1290 tot de verwoesting in 1517 kende het slot 25 casteleins. Gemiddeld was zo'n door de Graaf van Holland aangewezen edelman dus 9 jaar kasteelheer van De Nieuwburg. De graaf liet dat hoge ambt dus vaak wisselen en dat deed hij expres, om de castelein niet al te zeer te laten groeien in macht. Die verstandige gewoonte zien we in onze tijd terug in de verkiezingen: iedere vier jaar wordt de macht gewisseld en komen er nieuwe kamerleden, leden van de provinciale staten en gemeenteraadsleden.

Een beroemde castelein en baljuw was Jan Gerritsz van Egmond. Hij was de laatste castelein van De Nieuwburg. Het moet een rijk man zijn geweest, want hij kon een mooi schilderij van zichzelf laten maken in 1516. Dat was een jaar voor De Nieuwburg zou worden verwoest door Grote Pier en de Zwarte Hoop. Het is een kostbaar schilderij geworden, want het is nu zelfs in het bezit van het wereldberoemde Louvre-museum in Parijs. De schilder was Jacob Cornelisz van Oostsanen, ook wel Jacob van Amsterdam genoemd (1470-1533).

Klik op de foto hieronder en je bent opeens in Parijs, in het Louvre. Kijk, daar hangt het schilderij van Jan Gerritsz. Je kunt op je gemak de hele museumzaal bekijken ! (Je hebt er wel een snelle internetverbinding voor nodig.)

 

Louvre zaal 10a